17
دسامبر

کلید حفاظت موتور

کلید های حفاظت موتوری (Motor Protection Circuit Breakers) همانطور که از نامشان پیداست نوع ویژه از ابزار محافظ الکتریکی است که به طور خاص برای موتورهای الکتریکی طراحی شده اند.
کلید حفاظت موتور یک وسیله الکترومکانیکی ساده است که از موتور الکتریکی در برابر اضافه بار، نوسانات جریان ورودی یا وقفه های نامشخص در مدار اصلی محافظت می کند. این شامل خطای خط و ریزش فاز یا عدم تعادل در موتورهای سه فاز است.
کلید حفاظت موتوری صرفه جویی در فضا و هزینه ها را به همراه می‌آورد. عملیات حفاظتی که توسط این تجهیزات صورت میگیرد بدون نیاز به فیوز بوده که موتور را هنگام بروز خطا در سیستم فوراً خاموش می کند تا از آسیب جلوگیری شود. همچنین در مواقع اتصال کوتاه سیستم را با ایمنی کامل از مدار خارج میکند.
معمولاً این ابزارها مجهز به قابلیت تأخیر حرارتی به منظور خنک نگه داشتن موتور هستند و زمانی که شرایط مدار برای اتصال مطلوب باشد به صورت خودکار موتور را به چرخه کار برمیگردانند.

حفاظت از موتورهای الکتریکی از آنجایی حائز اهمیت به سزایی است که کاربردهای زیادی دارند و برای هدایت دستگاه‌های مکانیکی از انواع مختلف استفاده می شوند، بنابراین محافظت مناسب از آنها با MPCB بسیار مهم است. موارد زیر فقط چند نمونه از دستگاههای هدایت شده توسط موتورهای برقی در ساختمانهای تجاری و صنعتی میباشد:

  • تهویه هوا، چیلر، کمپرسور، پمپ حرارتی و برج های خنک کننده
  • فن های استخراج و تزریق و همچنین واحدهای انتقال هوا
  • سیستم های پمپاژ آب
  • آسانسور و سایر دستگاه های بالابر
  • تسمه نقاله صنعتی و سایر ماشین آلات مورد استفاده در فرآیندهای تولید

در تمام این کاربردهای صنعتی و تجاری موتورهای الکتریکی، MPCB ها نقش اساسی در ارائه حفاظت الکتریکی دارند.

نحوه عملکرد کلیدهای حفاظت موتور

کلید حفاظت موتور با سه عملکرد اصلی، به طور ویژه برای حفاظت از موتور الکتریکی ساخته شده است.

  1. حفاظت حرارتی موتور
    حفاظت حرارتی موتور را در برابر اضافه بار حفظ میکند. یک کنتاکت انقباضی/انبساطی در صورت وجود جریان شدید وظیفه جدا کردن موتور الکتریکی را از مدار دارد. این حفاظت دارای یه پروسه پاسخ تاخیری است که اجازه عبور جریان های پر تلاطم هنگام استارت موتور را فراهم میکند، اما اگر این ورودی بیش از حد طولانی شود و حفاظت موتوری فعال میگردد.
  2. حفاظت مغناطیسی
    این فرآیند حفاظتی در کلیدهای حفاظت موتور، به محض شناسایی یک خطا از جمله اتصالات کوتاه، فوراً جریان را قطع می کنند.
  3. حفاظت فاز
    فرآیند حفاظت فاز موتور را در برابر افت فاز یا عدم تعادل در آن حفظ میکند. موتور 3 فاز تنها در شرایط بالانس ولتاژی در رساناهای خود میتواند به خوبی عمل کند.
    عدم تعادل بیش از 2٪ در ولتاژ فاز باعث کاهش راندمان و عمر موتور می شود، در حالی که از بین رفتن ناگهانی یکی از ولتاژ فاز باعث آسیب بیشتر می شود.در این حالت، موتور به کار خود ادامه می دهد، اما اگر جریان در دو مرحله دیگر از مقدار نامی تجاوز کند و به احتمال زیاد سیم پیچ های موتور را می سوزاند.
    MPCB به طور مداوم تغییرات ولتاژ فاز را اندازه گیری کرده و در صورت افت یا عدم تعادل موتور را از مدار خارج میکند.
    یک مکانیزم قطع دستی نیز در  MPCB ها گنجانیده شده است، که اجازه می دهد موتورهای الکتریکی به طور دستی برای تعمیر و نگهداری استاندارد جایگزین شوند.

مطالب مفید:

نحوه انتخاب کلید حفاظت موتوری

دو عامل اصلی که اندازه کلید محافظ مناسب برای موتور را تعیین می کنند ولتاژ نامی و جریان نامی پلاک خود موتور میباشند.
مقدار ولتاژ MPCB باید با ولتاژ نامی موتور مطابقت داشته باشد. به طور معمول، از کلیدهای حفاظت موتور می توان در طیف گسترده ای از مقادیر ولتاژ مانند ۲۳۰ ولت، ۳۸۰ ولت، ۴۱۵ ولت، ۴۴۰ ولت، ۵۰۰ ولت و ۶۶۰ ولت AC استفاده کرد.
پس از مشخص شدن ولتاژ، جریان روی پلاک موتور الکتریکی حائز اهمیت است. توجه به این نکته ضروری است که جریان کارکرد واقعی ممکن است پایین تر از جریان پلاک موتور باشد، به خصوص اگر موتور تحت بار کامل نباشد. با این وجود، MPCB باید همیشه مطابق با مقدار جریان پلاک موتور انتخاب شود تا توانایی تحمل جریان در هنگام راه اندازی موتور امکان پذیر باشد.

نحوه انتخاب کلید حفاظت موتوری

دو عامل اصلی که اندازه کلید محافظ مناسب برای موتور را تعیین می کنند ولتاژ نامی و جریان نامی پلاک خود موتور میباشند.
مقدار ولتاژ MPCB باید با ولتاژ نامی موتور مطابقت داشته باشد. به طور معمول، از کلیدهای حفاظت موتور می توان در طیف گسترده ای از مقادیر ولتاژ مانند ۲۳۰ ولت، ۳۸۰ ولت، ۴۱۵ ولت، ۴۴۰ ولت، ۵۰۰ ولت و ۶۶۰ ولت AC استفاده کرد.
پس از مشخص شدن ولتاژ، جریان روی پلاک موتور الکتریکی حائز اهمیت است. توجه به این نکته ضروری است که جریان کارکرد واقعی ممکن است پایین تر از جریان پلاک موتور باشد، به خصوص اگر موتور تحت بار کامل نباشد. با این وجود، MPCB باید همیشه مطابق با مقدار جریان پلاک موتور انتخاب شود تا توانایی تحمل جریان در هنگام راه اندازی موتور امکان پذیر باشد.