28
نوامبر

کلید هوایی یا ACB چیست؟

کلید هوایی در ترجمه تحت الفظی به معنای شکننده جریان هوا میباشد که به عبارتی توضیحی بر عملکرد آن است. همچنین این قطعه الکتریکی با حروف مخفف ACB نیز شناخته می شود.
این نوع از کلید ها برای قطع جریان در آمپراژ بالا در فشار ضعیف به کار می روند. علت کلید هوایی نامیدن آن را باید خاموش شدن جرقه در فضای باز دانست. کلید هوایی از هوا برای محافظت از یک مدار الکتریکی در برابر صدمات ناشی از جریان اضافی در اثر اضافه بار یا اتصال کوتاه استفاده می کند.

کلید هوایی چیست؟

وظایف کلید هوایی

کلید هوایی دو وظیفه اصلی دارد.
وظیفه اول آن سوئیچینگ یا قطع و وصل شبکه می باشد. وظیفه بعدی آن حفاظت از شبکه در شرایطی همچون افزایش یا کاهش ولتاژ، اتصال کوتاه و یا کاهش و افزایش بیش از حد فرکانس، افزایش حرارت تجهیزات در برابر عبور جریان زیاد و یا اضافه بار و از سنکرون خارج شدن ژنراتورها از شبکه است.

اجزای کلید هوایی

  • کنتاکت های اصلی
  • دکمه وصل
  • دکمه قطع
  • محفظه جرقه گیر
  • ترمینال های ورود و خروج قدرت ترمینال های فرمان شامل کنتاکت های کمکی، رله شنت، رله آندر ولتاژ، موتور و …
  • کانتر یا شمارنده دفعات کارکرد کلید

air-circuit

انواع کلید هوایی

  • سه پل
  • چهار پل
  • فیکس
  • کشویی

انواع حفاظت در کلید هوایی

  • الکترونیکی
  • میکروپروسسوری
  • مغناطیسی
  • حرارتی

چرا به این نوع کلید ها کلید هوایی گفته می شود

علت نام گذاری این نوع کلید ها به عنوان کلید هوایی به مکانیزم خاموش کردن جرقه مربوط می باشد. در این نوع از کلیدها با قطع شدن جریان جرقه ایجاد شده، در هوای آزاد خاموش می شود.

معایب کلید هوایی

  • کنتاکت های کلید باید مسیر زیادی را طی کنند تا جرقه خاموش شود.
  • خاموش کردن جرقه، گازهای اضافی تولید می کند که این گاز ها باید به طریقی به بیرون راه پیدا کنند.
  • ابعاد بزرگتر نسبت به کلیدهای خال و گاز SF6
کنتاکت های کلید هوایی

کلیدهای هوایی دارای دو کنتاکت می باشند:

  • کنتاکت های اصلی یا قدرت که وظیفه عبور جریان را بر عهده دارند.
  • کنتاکت های فرعی یا آرکینگ که وظیفه آنها هدایت جرقه ها به سمت جرقه گیر می باشد.
انواع هدایت جرقه در کلید هوایی

در نوعی از کلیدهای هوایی از دمنده برای هدایت جرقه به جرقه گیر استفاده می شود و در نوع دیگر از حلقه ی مغناطیسی جهت هدایت جرقه به جرقه گیر استفاده می گردد. در این نوع هدایت نیروی مغناطیسی که در اثر عبور جریان از حلقه ایجاد می شود سبب هدایت جرقه به سمت بالای کلید می گردد و لذا جرقه از داخل جرقه گیرها عبور می کنند.
هنگام قطع کلید ابتدا کنتاکت های اصلی قطع می شود و کنتاکت های جرقه زن همچنان بسته می مانند. سپس با جدا شدن کنتاکتهای جرقه زن، جرقه های تولید شده با عبور از محفظه ها خاموش می گردند. به این ترتیب هنگام قطع و وصل کلید کنتاکت های اصلی جرقه نمی زنند و آسیب نمی بینند و عمر کلید افزایش می یابد.

مطالب مفید:

مزایای کلید هوایی نسبت به کلید های کمپکت

عمر کلی کلید هوایی 2 برابر عمر کلید اتوماتیک کمپکت است و از قدرت قطع بالاتری نیز برخوردار می باشند. قدرت قطع کلیدهای هوایی بین 55 تا 200 کیلو آمپر می باشد.
کلیدهای هوایی از 630 تا 6300 آمپر ساخته می شوند به دو صورت ثابت و کشویی هستند. کلیدهای هوایی از رله های الکترونیکی و میکرو پروسسور بهره می برند، لذا از دقت و انعطاف بیشتری جهت حفاظت از برخوردار می باشند.
یکی از مزایای بسیار خوب کلیدهای هوایی، تشخیص تقدم قطعی سلکتیویتی (Selectivity) بین کلیدهای ورودی و خروجی می باشد که بیشتر از نوع کلیدهای اتوماتیک هستند ضروری است.

ِیکی از بزرگترین مزایای کلید های هوای خاصیت تقدم قطع می باشد. در این باره باید بگوییم که کلید هوایی در مدار اجازه می دهد درهنگام بروز اشکال فقط کلید همان قسمت عمل کند و همان قسمت از مدار قطع شود و الباقی مدار برقدار باقی بمانند. در صورتی که با قطع شدن همان قسمت از مدار مشکل به وجود آمده برطرف نشد کل سیستم را قطع می کند.